İdlib gündemi yerini Kuzey ve Doğu Suriye’ye yönelik saldırılara bıraktı

  • analiz
  • 10:15 8 Kasım 2018
  • |
img
İDLİB – Suriye’de uluslararası ve bölgesel güçler çıkmaza girdikleri İdlib'ten ortak planla çıkmaya çalışıyor. ABD ve Rusya'nın çıkarları dahilinde birbirine alan açtığı belirtilirken, İdlib meselesinin gündemden düşürülmesinin bunun en büyük işareti olduğu ifade ediliyor. Gündem yerini Türkiye’nin Kuzey ve Doğu Suriye topraklarına yaptığı top atışlarına bıraktı.
 
Suriye'de gündeme oturan İdlib Sorunu'nun çözümü, gündemdeki yerini 27 Ekim’de İstanbul’da bir araya gelen Rusya, Almanya, Fransa ve Türkiye’nin görüşmesinden sonra Türk Silahlı Kuvvetleri'nin (TSK) Kuzey ve Doğu Suriye topraklarına yönelik top atışlarına bıraktı. O günden bu yana, TSK başta Kobanê olmak üzere Girê Spî, Serêkanîyê ve Dirbesîyê’ye obüs ve doçkalarla ateş açıyor.
 
İDLİB’İN GÜNDEMDEN DÜŞÜRÜLMESİ
 
Suriye iç savaşı ile birlikte Irak, Türkiye ve İran’da yaşanan gelişmelerin de Ortadoğu siyasetinde ana gündem olduğu görülürken, uluslararası ve bölgesel güçler çıkmaza girdikleri İdlib'ten ortak planla çıkmaya çalışıyor. Uzlaşıda ABD ve Rusya'nın ana aktör olduğu görülüyor. Vardıkları uzlaşıda  her iki gücün çıkarları dahilinde birbirine alan açtığı belirtilirken, İdlib meselesinin bir anda gündemden düşürülmesinin bunun en büyük işareti olduğu ifade ediliyor. Suriye’de gündem bir anda Türkiye’nin Kuzey ve Doğu Suriye topraklarına yaptığı saldırılar oldu.
 
RUSYA VE TÜRKİYE’NİN ANLAŞMASINA NE OLDU?
 
Kimse son günlerde İdlib’te neler olduğuyla, ya da orada bulunan selefi ve radikal grupların nereye nakledildiğiyle ilgili konuşmuyor. Bölgede bulunan yerel kaynaklar, daha önce Rusya ve Türkiye arasında varılan “silahsızlandırılmış bölge” anlaşmasının taahhütlerinin yerine getirilmediğini belirtiyor. Son görüşmeler ekseninde Heyet Tehrir El Şam (HTŞ) başta olmak üzere diğer selefi grupların belli bir süreye kadar konumlandıkları bölgede duracağı bilgisi var. Bir anda gündemden düşen İdlib’te neler olduğuna ilişkin neredeyse herkes üç maymunu oynuyor.
 
TÜRKİYE’NİN KUZEY VE DOĞU SURİYE BÖLGELERİNE MÜDAHALESİ
 
Minbic ve Rakka gibi yerlerde kurulan sivil meclislere, kendi himayesindeki Arap aşiretlerinin girmesini isteyen Türkiye, istediğini elde edebilmek için bölge kentlerine yönelik top atışları yapıyor. Saldırılara zemin hazırlayan Türkiye, Girê Spî ve Serêkanîyê hattında askeri hazırlıklar yapıyor. Şimdilik yer yer kimi çevrelerin nabzını da ölçen Türkiye’nin, giriştiği bu yeni saldırılara tek başına karar vermediği anlaşılıyor. Koalisyon güçlerinin noktalarının bulunduğu bir alana saldırının onların bilgisi olmadan imkan dahilinde olmadığı belirtiliyor. Koalisyon bilgisi dahilindeki bu saldırılar ise, Kobanê başta olmak üzere Kuzey ve Doğu Suriye’nin gündeme getirilmesinin uluslararası bir uzlaşı dahilinde gerçekleştirildiğine işaret ediliyor. Her ne kadar koalisyon güçleri ile Demokratik Suriye Güçleri (QSD) saldırıların yapıldığı yerlerde ortak devriye atsa da, Kuzey Suriyeliler Efrîn'i işaret ederek inanma konusunda zorluk çekiyor. 
 
RUSYA NE YAPMAK İSTİYOR?
 
Kobanê ve diğer yerlere yapılan saldırılara sahada bulunan diğer güçlerin “ölçülü izin” verdiği tartışmaları, birçok gücün saldırılara sessiz kalması ya da temkinli açıklamalar yapması bu "ölçü"yü tartışılır kılıyor. Bu saldırıların Rusya’nın yönlendirilmesi ile gerçekleştiği yorumu hakim. Rusya, Minbic’e rejim üzerinden girmeye çalışıyor. Ancak ABD ile karşı karşıya gelmek istemeyen Rusya, bunu ABD’nin müttefiki olan Türkiye üzerinden yapmanın peşinde. Bu şekilde ABD’yi hem Türkiye hem de Kuzey ve Suriye yönetimi ile karşı karşıya getirerek, bölgede istikrarsızlık yaratmak istiyor.
 
ABD’NİN TAVRI
 
ABD ise kurduğu yeni denklemde hem Kuzey ve Doğu Suriye yönetimini politikalarına çekebilmek, hem de Türkiye ile girdiği yeni ilişkiler kapsamında bu saldırılara belli bir oranda göz yumuyor. Koalisyonun bu saldırılar karşısındaki tavrı ise, kimi çevrelerce Kuzey ve Doğu Suriye yönetiminden taviz koparmak olarak ele alınıyor. Bölgedeki gelişmelerin bu eksende nereye kadar devam edeceği bilinmezken, planlı gelişen bu olaylar, geniş bir zamana yayılmak isteniyor. 
 
İDLİB’TEN SONRA CERABLUS
 
İdlib’e dahil olan ABD, sadece bununla sınırlı kalmayarak, Türkiye ile Cerablus’ta attığı ortak devriye ile Cerablus sınırlarına da geçmiş oldu. Devriye, Minbic Askeri Meclisi ile Türkiye’nin desteklediği “Fırat Kalkanı” grupları arasında bulunan Sacur suyunun, Türkiye’nin hakim olduğu yerlerinde atılıyor. ABD, böylelikle İdlib’ten sonra Cerablus’ta da Fırat’ın batısı olarak tabir edilen bölgeye güçlerini resmi olarak kaydırdı. Burada da elini güçlendiren ABD, Rusya’ya karşı mevzi kazanırken, Rusya ise Türkiye üzerinden Kuzey ve Doğu Suriye bölgesinde karışıklık çıkarmanın peşinde.
 
İRAN’NIN DENKLEMDEKİ YERİ
 
İdlib gündeminde iyice saf dışı edilen İran ise, sessizliğini koruyor. ABD; İran’a dönük gerçekleştireceği ekonomik ambargodan muaf olan ülkeler arasına Türkiye’yi de aldı. ABD, Türkiye’yi lehine olan gelişmelere biraz daha çekerken, İdlib’te İran’ın devre dışı bırakılması karşılığında ambargodan Türkiye’yi muaf tuttuğu görüşü hakim. 
 
MA / Nazım Daştan

Diğer başlıklar

14:12 Bahçeli’den AKP’ye 'Güvenli Bölge' uyarısı
14:11 Gazeteci Karakaş ve 9 kişi için ceza istendi
14:03 Asrın Hukuk Bürosu: Görüşme mutlak tecridin kalktığı anlamına gelmez
14:02 Şırnak'ta boşaltılmış karakolda 205 ‘yabancı’ seçmen
14:00 ‘Doğalgaza yapılan zamlar geri alınmalı’
13:45 Aladağ yurt faciasında: 'Belediye deliller karartıyor’
13:38 HRW: OHAL bitti ama baskılar bitmedi
13:37 DTK eski Divan Üyesi Bazancir tahliye edildi
13:15 Hollandalı gazeteci Türkiye’den sınır dışı edildi
13:10 Aydınlar Meclis'te HDP Grubunu ziyaret etti
13:05 HDP Efrin zeytinlerini Meclis’e taşıdı
12:57 Hasankeyf'te seçmen kayıtları silindi iddiası
12:55 Kayyum, Antik Kent Dara'nın kapısına kilit vurdu
12:50 HDP çalışanı sınır dışı edildi
12:26 Seçmen kayıtları bugün askıdan indirilecek
12:20 Gazeteci Ziya Ataman yine tahliye edilmedi
12:19 GBT’lerine bakılan 2 kişi gözaltına alındı
12:19 Avukatlar Öcalan’la görüşmek için 782’nci başvuru
11:59 Tecride Karşı Özgürlük İnisiyatifi: Yarın çok geç olabilir
11:52 HDP'nin Karaçoban aday adayı tutuklandı
11:52 HDP, boş binada 76 askeri personelin seçmen gösterilmesini sordu
11:39 Tanrıkulu cezaevlerindeki ‘A Takımı’nı Meclis’e taşıdı
11:38 Angela Davis: Öcalan’ın tecridi konusunda Güven’in sunduğu liderliğini takip etmeliyiz
11:37 Emekli aylıkları ile ilgili kanun teklifi kabul edildi
10:54 Özgür Gündem davasında tahliye çıkmadı
10:35 Bağlar’da 2 kardeş gözaltına alındı
09:54 AKP’li belediye borcuna karşılık camiyi gözden çıkardı
09:44 Hakkari ve ilçelerinde görevli askerlerin oyları merkeze taşındı
09:09 Farisoğulları: Tecrit kaldırılmadı devletin sabıkası var
09:08 AKP’de Diyarbakır ilçelerinde aday belirleme krizi!
09:07 AİHM, Baydemir davasında Türkiye'yi mahkum etti
09:06 HDP'nin Cizre adayları: Belediye evlerinde sorunlar halkla çözülecek
09:00 17 OCAK 2019 GÜNDEMİ
08:59 ABD ordusundan saldırı açıklaması: 4 vatandaşımız yaşamını yitirdi
08:49 YSK oy sayımında değişikliğe gitti
08:46 Minbic Askeri Meclisi: Halkımızı ve dünyayı karanlık güçlerden koruyacağız
16/01/2019
23:08 HDP’nin Diyarbakır mitingine izin çıktı
22:33 Erciş'te 13 kişi tutuklandı
21:49 Ankara'da yangın: 5 işçi hayatını kaybetti
21:31 Pence: Kazanımlarımızı korumak için bölgede kalacağız
20:57 Siirt’te bu kez inşaatta 441 seçmen ortaya çıktı!
20:14 Erdoğan’dan Minbic açıklaması
19:55 QSD'den 'güvenli bölge' için şart: Uluslararası güvence
19:45 Seçmen sayısı mahalle nüfusundan fazla
19:31 Eğitimdeki ayrıştırıcı politikalara dikkat çektiler
19:24 Şırnak'ta 3 tutuklu süresiz-dönüşümsüz açlık grevine başladı
19:16 Gazeteci Çapan, para cezası olduğu için tahliye edilmedi
18:53 Diyarbakır’da tecride karşı düzenlenecek mitinge çağrı
18:42 Yolsuzluk önergesine ‘asimilasyon ve inkâr’ engeli
18:14 CHP 70 belediye başkan adayını açıkladı