Ekonomist Şahinöz: Ekonomi ciddi bir durgunluğa doğru gidiyor

img

ANKARA - Merkez Bankası'nın faiz artırımını "Geç kalınmış bir karar olarak" gören Prof. Dr. Ahmet Şahinöz, "Faiz oranlarındaki bu artışlar ile yapısal olarak bir düzelme olmaz. Sadece piyasadaki dolar baskısını birazcık hafifletmiş olur. Dolayısıyla Türkiye ekonomisi ciddi bir durgunluğa doğru gidiyor” dedi. 

Merkez Bankası (MB) Para Kurulu Politikası, dünkü toplantısında aldığı kararlar doğrultusunda faizi oranını yüzde 17.75'ten yüzde 24'e yükseltti. Başkent Üniversitesi'nden Prof. Dr. Ahmet Şahinöz, faiz artırımını geç kalmış bir adım olarak değerlendirdi. 
 
'GEÇ KALINMIŞ BİR KARAR'
 
MB’nın yanlış faiz politikaları uyguladığını belirten Şahinöz, ekonominin gereksinimlerinden öte, siyasi iktidarın arzuladığı faiz oranları uyguladığı için kurların yükseldiğini söyledi. Şahinöz, "MB’nın yanlıştaki ısrarı Kurun artmasının bir nedenidir. Son zamanlarda kur 7 TL'ye kadar çıktı. Bu ne demektir. Bu yılbaşından bu yana kurların yüzde 84 oranında artması demektir. Türkiye'de binlerce belki on binlerce firma döviz borçlusudur. Özel kesimin 366 milyar dolar borcu var. Yani bunların borçları TL'ye göre yüzde 84 oranında büyümüştür. Şimdi bu insanlar borçlarını nasıl ödeyecekler? Bunun vebali büyük ölçüde Merkez Bankası'na aittir. Şimdi faizleri arttırdın ama bu kadar insanı zarara uğrattın. Yani doğru ama geç kalınmış bir karardır" diye belirtti. 
 
'FAİZ ARTIRIMI FİYAT ARTIŞLARINI ERTELEMEZ'
 
MB'nın faiz artırımı kararının finansal krizi erteleyeceğini ancak fiyat artışlarındaki yükselişi ertelemeyeceğini vurgulayan Şahinöz, nedeni ise şöyle açıkladı:  "Çünkü Ağustos ayında fiyatlar yüzde 18 oranında artmıştır.  Ama bu artan TÜFE yani tüketici fiyatı. Bide Üretici fiyatı var. Esas önemli olan üretici fiyatıdır. Çünkü, üretici fiyatı zaman içerisinde girdi olarak ürünlerin üretilmesini sağlayacak. Yani maliyet unsurudur. Üretici fiyatı Ağustos 2018'de yüzde 32 oranındaydı. Bu yüzde 32'lik oran süre içerisinde fiyatlara yansıyacaktır. Eylül-Ekim ve Kasım ayında bu açık olarak görülecektir. Dolayısıyla fiyat artışları devam edecektir. Eğer Merkez Bankası faizi yükseltmeseydi çok daha hızlı fiyat artışları sağlanacaktı. Ama yine de artacaktır. Kur artışlarında iki ay bir sükunet olsa da, yıl sonuna doğru kurlar üzerinde yeni bir baskı olacaktır. Çünkü Türkiye'nin esas sorunu dış sermayeye olan aşırı bağımlılıktır. Yani firmaların, ekonominin, devletin yabancı sermayeye olan bağımlılığıdır. Dolayısı faiz oranlarındaki bu artışlar ile yapısal olarak bir düzelme olmaz. Sadece piyasadaki baskıyı yani doların baskısını birazcık hafifletmiş olacaktır. "
 
‘CİDDİ BİR DURGUNLUĞA DOĞRU GİDİYOR'
 
Ekonomideki durgunluğun devam edeceğini ifade eden Şahinöz, "Türkiye ekonomisi ciddi bir durgunluğa doğru gidiyor" dedi.  Şahinöz,  değerlendirmelerini şöyle sürdürdü: "Şimdi ekonomi birinci çeyrekte yüzde 7,4, ikinci çeyrekte yüzde 5,2 büyüdü. Bu büyümeler geçen yılın dağıtılan kredilerinin rüzgarıydı. İkinci çeyrek yani Nisan ve Haziran dönemi ise, seçim yatırımları. Yani seçimlerde yapılan harcamalar oldu. Devlet o dönem ciddi bir harcama yapmış. Nereden anlıyoruz. Bütçedeki açıktan.  Bütçe açığı geçen sene tüm yıl için 25 milyar TL iken, bu yıl 6 ayda 46 milyar TL'ye yükseldi. Sadece altı ayda. Yani bu nasıl oldu. Sözünü ettiğimiz ikinci çeyrekte seçim içi daha çok harcama yapıldığıdır. Yani gizli kapaklı bir tarafı yok. Her şey ortada. Böyle olunca  büyümenin sürdürülmesi mümkün değil.
 
'KAYNAK KALMADI'
 
Devlet bütçesinin sıkıştığına dikkat çeken Şahinöz, "Öyle bir hale geldi ki artık kaynak kalmadı" hatırlatmasında bulundu. Devletin bakanlıklara genelgeler göndererek, harcamalarda tasarruf yapmalarını  istediğini de anımsatan Şahinöz, şöyle devam etti: "Neden çünkü bütçe sıkıştı. E bütçede kaynak da yok.  Bankalarda da yok. Bakin Ağustos ayına kadar yüzde 37 olan kredi artış oranı, Ağustos ayında yüzde 2'lere düştü. Böylelikle bankalar artık kredi vermiyor. Çünkü kaynak kalmadı. Onlar da zor durumda. Dövizin yükselmesi onlar içinde finansal maliyetleri artırdı."
 
'ARTIK İÇ TÜKETİME DAYALI BÜYÜME DE ZOR'
 
"Ekonomi duvara tosladı" ifadesini kullana ve geçen hafta açıklanan büyüme rakamlarına ilişkin değerlendirme yapan Şahinöz, sözlerini şöyle tamamladı: "Büyüme rakamlarına baktığımız zaman özel tüketimden kaynaklı olduğunu görüyoruz. Büyüme yani reel sektörün büyümesi değildir. Onun için şişirilen balon patlıyor. Yine baktığınız da artık tüketicilerde tüketmiyor. Çünkü Türkiye'de 3 milyon 200 bin tüketici kredi kartları borçları nedeni ile yasal takibe uğramış. Tüm bunları birleştirdiğiniz zaman, Türkiye'de tüketime dayalı büyüme de artık zor görünüyor.” 
 
MA / Selman Güzelyüz 
 

Diğer başlıklar

15/01/2019
23:25 Brexit anlaşması, İngiltere Parlamentosu'nda yapılan oylamada reddedildi
20:59 Bekir Kaya’dan seçim mesajı: HDP adayları etrafında kenetlenin
19:06 'Krizin faturasını yaratanlar ödesin' diyerek maaş bordrolarını yaktılar
18:58 Mahkemede ölen hasta tutuklu hakkında yurtdışı yasağı
17:23 Avukatların İmralı başvurusu 781'inci kez ret edildi
17:19 ‘Geç olmadan Leyla Güven’in barış çığlığını duyun’
17:00 ‘Ranta, talana ve betona karşı İzmir’i koruyabiliriz'
16:55 Berkin Elvan’ın cenazesine katıldığı için tutuklanan Ustabaşı’na tahliye
16:55 Türkiye Kadın Buluşması sonuç bildirgesi açıklandı: Daha güçlüyüz
16:46 DİSK-AR: İşsiz sayısı 6 milyon 351 bine yükseldi
16:29 Kapısı zincirli boş binaya 76 seçmen yerleştirdiler
16:06 Gözaltına alınan Barış Annesi Güven tutuklandı
15:45 Avukatlar tehdit edilen meslektaşları için toplandı
15:42 Eren Eroğlu davasında sanıklara 'iyi hal' indirimi
15:28 86 yaşındaki Ayşe Bişirgen gözaltına alındı
15:21 HDP’nin 4 milletvekiline 11 yeni fezleke
15:09 Kılıçdaroğlu'dan Bahçeli'ye yanıt: YSK'ya değil milyonlara güveniyoruz
14:47 Kürtçe müziğe '10 saat işkence' iddiası
14:24 KESK: Enflasyon farkı değil ek zam istiyoruz
14:08 Dr. Saip: Toplumun sağlık eğitiminin istismar edilmesi şarlatanlıktır
14:06 İHD: Tecrit kaldırılsın ölümler olmasın!
14:00 Erdoğan: Güvenli Bölge’ye TOKİ olarak gireriz
13:38 Temelli: Barış mücadelesi verenler eninde sonunda tecridi kıracak
13:38 Kürt ittifakına kadınlardan destek: Birlik tüm alanda sağlanmalı
13:09 Erdoğan: Trump'ın mesajları bizi üzdü
13:03 O isme ele geçirilen hesabından yapılan paylaşımlar nedeniyle dava açıldı
12:44 Polislerin darp ettiği genç İHD’ye başvurdu
12:31 Bahçeli'den CHP'ye: YSK'yi tanımıyorsa seçime de katılmasınlar
12:11 Barış Annesi Sakine Güven Meclis'te gözaltına alındı
12:10 Bütçe 72,6 milyar açık verdi, Bakan Albayrak: 'Hedefi tutturduk'
11:46 Akşener'den Yıldırım'a istifa çağrısı
11:31 Mahkemeden ‘yargılama durdurulsun’ talebini ret
11:05 Öcalan’ın avukatları İmralı’ya gitmek için başvuru yaptı
10:21 500 bin yeni işsiz!
10:17 ‘Cumartesi Annelerinde fotoğrafı var mı?’
10:16 HDP’den torba yasa şerhi: İşsizlik fonu işçiye değil işverene veriliyor
10:15 ESP: Güven haklıdır, tecrit kalkmalıdır
10:11 11 eve baskın, biri çocuk 7 gözaltı
10:00 Dr. Ekmez: Cezaevlerinin kapıları bağımsız sağlık birimlerine açılmalı
09:34 Aydın’da mülteci botu battı: Bir çocuk yaşamını yitirdi
09:16 Türkdoğan: Hukuk garabetine son verilmeli İmralı kapatılmalı
09:15 Yüksekdağ’ın yargılandığı dava yarın Sincan’da
09:09 İşçi ailelerinden 80’inci ayda Galatasaray Meydanı için çağrı
09:08 19 kadın 30 hikâye: Kadınlar Yaşasın Diye
09:07 Ceylanpınar Belediye Başkanı Atilla hakkında dolandırıcılıktan suç duyurusu
09:06 Tutuklanan ve işini kaybeden gazeteciye ‘pardon’
09:05 TİGEM topraklarında çalınanın bedeli güvenlikçiye kesiliyor!
09:05 Saya işçileri işsizlikle boğuşuyor
09:04 Bir gözü görmeyen tutuklu diğerini de kaybetmekle karşı karşıya
09:03 'Güven halkın talebine ses oldu'