Ekonomist Şahinöz: Ekonomi ciddi bir durgunluğa doğru gidiyor

img

ANKARA - Merkez Bankası'nın faiz artırımını "Geç kalınmış bir karar olarak" gören Prof. Dr. Ahmet Şahinöz, "Faiz oranlarındaki bu artışlar ile yapısal olarak bir düzelme olmaz. Sadece piyasadaki dolar baskısını birazcık hafifletmiş olur. Dolayısıyla Türkiye ekonomisi ciddi bir durgunluğa doğru gidiyor” dedi. 

Merkez Bankası (MB) Para Kurulu Politikası, dünkü toplantısında aldığı kararlar doğrultusunda faizi oranını yüzde 17.75'ten yüzde 24'e yükseltti. Başkent Üniversitesi'nden Prof. Dr. Ahmet Şahinöz, faiz artırımını geç kalmış bir adım olarak değerlendirdi. 
 
'GEÇ KALINMIŞ BİR KARAR'
 
MB’nın yanlış faiz politikaları uyguladığını belirten Şahinöz, ekonominin gereksinimlerinden öte, siyasi iktidarın arzuladığı faiz oranları uyguladığı için kurların yükseldiğini söyledi. Şahinöz, "MB’nın yanlıştaki ısrarı Kurun artmasının bir nedenidir. Son zamanlarda kur 7 TL'ye kadar çıktı. Bu ne demektir. Bu yılbaşından bu yana kurların yüzde 84 oranında artması demektir. Türkiye'de binlerce belki on binlerce firma döviz borçlusudur. Özel kesimin 366 milyar dolar borcu var. Yani bunların borçları TL'ye göre yüzde 84 oranında büyümüştür. Şimdi bu insanlar borçlarını nasıl ödeyecekler? Bunun vebali büyük ölçüde Merkez Bankası'na aittir. Şimdi faizleri arttırdın ama bu kadar insanı zarara uğrattın. Yani doğru ama geç kalınmış bir karardır" diye belirtti. 
 
'FAİZ ARTIRIMI FİYAT ARTIŞLARINI ERTELEMEZ'
 
MB'nın faiz artırımı kararının finansal krizi erteleyeceğini ancak fiyat artışlarındaki yükselişi ertelemeyeceğini vurgulayan Şahinöz, nedeni ise şöyle açıkladı:  "Çünkü Ağustos ayında fiyatlar yüzde 18 oranında artmıştır.  Ama bu artan TÜFE yani tüketici fiyatı. Bide Üretici fiyatı var. Esas önemli olan üretici fiyatıdır. Çünkü, üretici fiyatı zaman içerisinde girdi olarak ürünlerin üretilmesini sağlayacak. Yani maliyet unsurudur. Üretici fiyatı Ağustos 2018'de yüzde 32 oranındaydı. Bu yüzde 32'lik oran süre içerisinde fiyatlara yansıyacaktır. Eylül-Ekim ve Kasım ayında bu açık olarak görülecektir. Dolayısıyla fiyat artışları devam edecektir. Eğer Merkez Bankası faizi yükseltmeseydi çok daha hızlı fiyat artışları sağlanacaktı. Ama yine de artacaktır. Kur artışlarında iki ay bir sükunet olsa da, yıl sonuna doğru kurlar üzerinde yeni bir baskı olacaktır. Çünkü Türkiye'nin esas sorunu dış sermayeye olan aşırı bağımlılıktır. Yani firmaların, ekonominin, devletin yabancı sermayeye olan bağımlılığıdır. Dolayısı faiz oranlarındaki bu artışlar ile yapısal olarak bir düzelme olmaz. Sadece piyasadaki baskıyı yani doların baskısını birazcık hafifletmiş olacaktır. "
 
‘CİDDİ BİR DURGUNLUĞA DOĞRU GİDİYOR'
 
Ekonomideki durgunluğun devam edeceğini ifade eden Şahinöz, "Türkiye ekonomisi ciddi bir durgunluğa doğru gidiyor" dedi.  Şahinöz,  değerlendirmelerini şöyle sürdürdü: "Şimdi ekonomi birinci çeyrekte yüzde 7,4, ikinci çeyrekte yüzde 5,2 büyüdü. Bu büyümeler geçen yılın dağıtılan kredilerinin rüzgarıydı. İkinci çeyrek yani Nisan ve Haziran dönemi ise, seçim yatırımları. Yani seçimlerde yapılan harcamalar oldu. Devlet o dönem ciddi bir harcama yapmış. Nereden anlıyoruz. Bütçedeki açıktan.  Bütçe açığı geçen sene tüm yıl için 25 milyar TL iken, bu yıl 6 ayda 46 milyar TL'ye yükseldi. Sadece altı ayda. Yani bu nasıl oldu. Sözünü ettiğimiz ikinci çeyrekte seçim içi daha çok harcama yapıldığıdır. Yani gizli kapaklı bir tarafı yok. Her şey ortada. Böyle olunca  büyümenin sürdürülmesi mümkün değil.
 
'KAYNAK KALMADI'
 
Devlet bütçesinin sıkıştığına dikkat çeken Şahinöz, "Öyle bir hale geldi ki artık kaynak kalmadı" hatırlatmasında bulundu. Devletin bakanlıklara genelgeler göndererek, harcamalarda tasarruf yapmalarını  istediğini de anımsatan Şahinöz, şöyle devam etti: "Neden çünkü bütçe sıkıştı. E bütçede kaynak da yok.  Bankalarda da yok. Bakin Ağustos ayına kadar yüzde 37 olan kredi artış oranı, Ağustos ayında yüzde 2'lere düştü. Böylelikle bankalar artık kredi vermiyor. Çünkü kaynak kalmadı. Onlar da zor durumda. Dövizin yükselmesi onlar içinde finansal maliyetleri artırdı."
 
'ARTIK İÇ TÜKETİME DAYALI BÜYÜME DE ZOR'
 
"Ekonomi duvara tosladı" ifadesini kullana ve geçen hafta açıklanan büyüme rakamlarına ilişkin değerlendirme yapan Şahinöz, sözlerini şöyle tamamladı: "Büyüme rakamlarına baktığımız zaman özel tüketimden kaynaklı olduğunu görüyoruz. Büyüme yani reel sektörün büyümesi değildir. Onun için şişirilen balon patlıyor. Yine baktığınız da artık tüketicilerde tüketmiyor. Çünkü Türkiye'de 3 milyon 200 bin tüketici kredi kartları borçları nedeni ile yasal takibe uğramış. Tüm bunları birleştirdiğiniz zaman, Türkiye'de tüketime dayalı büyüme de artık zor görünüyor.” 
 
MA / Selman Güzelyüz 
 

Diğer başlıklar

25/04/2019
22:34 Bursa Kadın Platformu: Yılda 8 bin çocuk istismara uğruyor
22:03 Aileler Esenyurt Meydan’ında oturma eylemi yaptı
21:07 İstanbul’daki 1 Mayıs’ın adresi Bakırköy
21:02 Gebze’deki ailelere destek vermek isteyen İHD’liler de polis engeline takıldı
20:51 Leyla Güven’in evinin önündeki abluka kaldırıldı
20:47 Demirtaş: Mazlum Doğan, işkenceye karşı sembolleşmiş bir isim
20:06 'Talepler için Adana 1 Mayıs alanına'
20:03 Ankara Kadın Platformu: İstismarı aklamanıza izin vermeyeceğiz
19:55 Soma Katliamı davası için yapılmak istenen açıklama engellendi
19:52 Cumhuriyet gazetesinin yazar ve yöneticileri cezaevine girdi
19:39 Af Örgütü'nün Londra binasındaki eylem devam ediyor
19:33 Valilikten cinsel istismar olayıyla ilgili açıklama: Fail yakalandı
19:16 Silvan'da ev baskını: 1 gözaltı
19:13 Diyarbakır'daki anneler: Çocuklarımızın ölümüne seyirci kalmayacağız
18:51 Cumhuriyet davasından ceza alanlar cezaevine gönderilmek üzere adliyeye geldi
18:44 Lice'de çatışma!
18:34 Leyla Güven’in evi abluka altına alındı
18:19 Urfa Barosu'ndan çocuğa cinsel saldırıya ilişkin açıklama
17:33 Açlık Grevlerine Vicdani Çözüm İnisiyatifi kuruldu: Vatikan ve Diyanet'in kapıları çalınacak
17:25 İnönü Üniversitesi’nden 20 öğrenciye 155 yıl hapis
17:13 CHP Sözcüsü Öztrak: Bakanlar Kurulu elden geçirilmeli
17:05 Tutuklu DÎSA-DER eğitmenleri tahliye edildi
17:04 İstismar suçundan 25 yıl ceza verilen sanık tutuklanmadı
16:57 Din alimlerinden açlık grevine ziyaret
16:56 Bingöl’deki gözaltılardan 5’i serbest
16:31 Barış Anneleri'nden CHP’ye ziyaret
15:43 MBY-DER üyelerinden Leyla Güven’e ziyaret
15:38 MB faiz kararı sonrası Dolar 6 TL'ye yaklaştı
15:09 Kayyumun açığa aldığı 43 memur ve işçi işlerine geri döndü
15:02 Demirtaş: Öcalan barışa katkı sunmakla saygın bir iş yaptı
14:54 Gebze Nöbeti'nde ailelere polis ablukası
14:17 'Soylu istifa etmeli'
13:34 Diyarbakır’da 1 Mayıs İstasyon Meydanı’nda kutlanacak
13:17 Soylu: Küçükçekmece'de fail yakalandı
13:12 Erdoğmuş: Güven’in çağrısı Meclis'e ve devletedir
13:03 İzmir’de bir kadın öldürüldü
12:57 Aydın’da çok sayıda gözaltı
12:55 Demirtaş: Bir savcı ‘Çözüm süreci’nden niye rahatsız olur?
12:37 TJA: Cinsel istismarın sorumlusu hükümettir
12:17 HDP mitingine yönelik saldırıda 5 polis hakkında suç duyurusu
12:16 Cinsel saldırıya uğrayan çocuk taburcu edildi
11:58 TÜSİAD’dan Kılıçdaroğlu’na geçmiş olsun ziyareti
11:27 Avukatlardan İmralı için 809’uncu başvuru
11:05 Hükümetin açlık grevlerine bakışını Adalet Bakanı'na sordu
10:56 Kozluk’ta ev baskınları: 4 kişi gözaltına alındı
10:34 1 Mayıs için Taksim Meydanı’na izin çıkmadı
10:33 CHP ilçe başkanı öldürüldü
10:23 Esenyurt’da gözaltına alınanlar serbest bırakıldı
10:21 Nobel ödüllü isimlerden Türkiye'ye Öcalan çağrısı: Serbest bırakılsın
10:08 Kuzey ve Doğu Suriye heyeti Macron ile fikir birliğine vardı