Ekonomist Şahinöz: Ekonomi ciddi bir durgunluğa doğru gidiyor

img

ANKARA - Merkez Bankası'nın faiz artırımını "Geç kalınmış bir karar olarak" gören Prof. Dr. Ahmet Şahinöz, "Faiz oranlarındaki bu artışlar ile yapısal olarak bir düzelme olmaz. Sadece piyasadaki dolar baskısını birazcık hafifletmiş olur. Dolayısıyla Türkiye ekonomisi ciddi bir durgunluğa doğru gidiyor” dedi. 

Merkez Bankası (MB) Para Kurulu Politikası, dünkü toplantısında aldığı kararlar doğrultusunda faizi oranını yüzde 17.75'ten yüzde 24'e yükseltti. Başkent Üniversitesi'nden Prof. Dr. Ahmet Şahinöz, faiz artırımını geç kalmış bir adım olarak değerlendirdi. 
 
'GEÇ KALINMIŞ BİR KARAR'
 
MB’nın yanlış faiz politikaları uyguladığını belirten Şahinöz, ekonominin gereksinimlerinden öte, siyasi iktidarın arzuladığı faiz oranları uyguladığı için kurların yükseldiğini söyledi. Şahinöz, "MB’nın yanlıştaki ısrarı Kurun artmasının bir nedenidir. Son zamanlarda kur 7 TL'ye kadar çıktı. Bu ne demektir. Bu yılbaşından bu yana kurların yüzde 84 oranında artması demektir. Türkiye'de binlerce belki on binlerce firma döviz borçlusudur. Özel kesimin 366 milyar dolar borcu var. Yani bunların borçları TL'ye göre yüzde 84 oranında büyümüştür. Şimdi bu insanlar borçlarını nasıl ödeyecekler? Bunun vebali büyük ölçüde Merkez Bankası'na aittir. Şimdi faizleri arttırdın ama bu kadar insanı zarara uğrattın. Yani doğru ama geç kalınmış bir karardır" diye belirtti. 
 
'FAİZ ARTIRIMI FİYAT ARTIŞLARINI ERTELEMEZ'
 
MB'nın faiz artırımı kararının finansal krizi erteleyeceğini ancak fiyat artışlarındaki yükselişi ertelemeyeceğini vurgulayan Şahinöz, nedeni ise şöyle açıkladı:  "Çünkü Ağustos ayında fiyatlar yüzde 18 oranında artmıştır.  Ama bu artan TÜFE yani tüketici fiyatı. Bide Üretici fiyatı var. Esas önemli olan üretici fiyatıdır. Çünkü, üretici fiyatı zaman içerisinde girdi olarak ürünlerin üretilmesini sağlayacak. Yani maliyet unsurudur. Üretici fiyatı Ağustos 2018'de yüzde 32 oranındaydı. Bu yüzde 32'lik oran süre içerisinde fiyatlara yansıyacaktır. Eylül-Ekim ve Kasım ayında bu açık olarak görülecektir. Dolayısıyla fiyat artışları devam edecektir. Eğer Merkez Bankası faizi yükseltmeseydi çok daha hızlı fiyat artışları sağlanacaktı. Ama yine de artacaktır. Kur artışlarında iki ay bir sükunet olsa da, yıl sonuna doğru kurlar üzerinde yeni bir baskı olacaktır. Çünkü Türkiye'nin esas sorunu dış sermayeye olan aşırı bağımlılıktır. Yani firmaların, ekonominin, devletin yabancı sermayeye olan bağımlılığıdır. Dolayısı faiz oranlarındaki bu artışlar ile yapısal olarak bir düzelme olmaz. Sadece piyasadaki baskıyı yani doların baskısını birazcık hafifletmiş olacaktır. "
 
‘CİDDİ BİR DURGUNLUĞA DOĞRU GİDİYOR'
 
Ekonomideki durgunluğun devam edeceğini ifade eden Şahinöz, "Türkiye ekonomisi ciddi bir durgunluğa doğru gidiyor" dedi.  Şahinöz,  değerlendirmelerini şöyle sürdürdü: "Şimdi ekonomi birinci çeyrekte yüzde 7,4, ikinci çeyrekte yüzde 5,2 büyüdü. Bu büyümeler geçen yılın dağıtılan kredilerinin rüzgarıydı. İkinci çeyrek yani Nisan ve Haziran dönemi ise, seçim yatırımları. Yani seçimlerde yapılan harcamalar oldu. Devlet o dönem ciddi bir harcama yapmış. Nereden anlıyoruz. Bütçedeki açıktan.  Bütçe açığı geçen sene tüm yıl için 25 milyar TL iken, bu yıl 6 ayda 46 milyar TL'ye yükseldi. Sadece altı ayda. Yani bu nasıl oldu. Sözünü ettiğimiz ikinci çeyrekte seçim içi daha çok harcama yapıldığıdır. Yani gizli kapaklı bir tarafı yok. Her şey ortada. Böyle olunca  büyümenin sürdürülmesi mümkün değil.
 
'KAYNAK KALMADI'
 
Devlet bütçesinin sıkıştığına dikkat çeken Şahinöz, "Öyle bir hale geldi ki artık kaynak kalmadı" hatırlatmasında bulundu. Devletin bakanlıklara genelgeler göndererek, harcamalarda tasarruf yapmalarını  istediğini de anımsatan Şahinöz, şöyle devam etti: "Neden çünkü bütçe sıkıştı. E bütçede kaynak da yok.  Bankalarda da yok. Bakin Ağustos ayına kadar yüzde 37 olan kredi artış oranı, Ağustos ayında yüzde 2'lere düştü. Böylelikle bankalar artık kredi vermiyor. Çünkü kaynak kalmadı. Onlar da zor durumda. Dövizin yükselmesi onlar içinde finansal maliyetleri artırdı."
 
'ARTIK İÇ TÜKETİME DAYALI BÜYÜME DE ZOR'
 
"Ekonomi duvara tosladı" ifadesini kullana ve geçen hafta açıklanan büyüme rakamlarına ilişkin değerlendirme yapan Şahinöz, sözlerini şöyle tamamladı: "Büyüme rakamlarına baktığımız zaman özel tüketimden kaynaklı olduğunu görüyoruz. Büyüme yani reel sektörün büyümesi değildir. Onun için şişirilen balon patlıyor. Yine baktığınız da artık tüketicilerde tüketmiyor. Çünkü Türkiye'de 3 milyon 200 bin tüketici kredi kartları borçları nedeni ile yasal takibe uğramış. Tüm bunları birleştirdiğiniz zaman, Türkiye'de tüketime dayalı büyüme de artık zor görünüyor.” 
 
MA / Selman Güzelyüz 
 

Diğer başlıklar

21:42 Dengbêjler bu hafta da bir eve konuk olup şarkılarını seslendirdi
21:36 HDP Gençlik Meclisi’nin kongre çalışmaları sürüyor
20:56 Reina katliamı davasında 5 sanık hakkında tahliye kararı verildi
20:16 Diljen Roni’nin ‘Xewna Derew’ albümünüm tanıtımı yapıldı
19:28 Nakliyat İş Sendikası’ndan işten atılan 11 işçi için eylem
19:15 Demirtaş’tan Kürt Dil Çalıştayı mesajı: Çok önemli ve değerli
17:43 Katırcıoğlu: TRT'nin HDP'ye 1 saniye bile vermemesi normal mi?
17:23 DAKP’tan kadınları şiddetle mücadele konusunda bilgilendirme seminerleri
17:11 Paylan: Ülkenin imajını bozan en büyük tehdit Soylu
17:05 Kaymakam Flormar işçilerinin ses aracını yasakladı
17:04 Günçıkan son yolculuğuna uğurlandı
17:00 Abdullah Cömert’i öldüren polise 6 yıl ceza
16:28 Kürt Kadınları Birliği Platformu: Kürt Dil Platformu’nu destekliyoruz
16:26 Erdoğan: Rusya’nın Suriye’de önemli katkılarını gördük
16:14 Gazeteci Sedat Sur cezaevine girdi
15:58 Şirvan davasında ‘Soma’ kaygısı
15:47 Antalya'da tutuklu kadınlara dayanışma kartı gönderildi
15:32 İHD’den tutuklama ve hapis cezası tepkisi
15:20 Barış Anneleri’nden Güven'e destek
15:15 Gardiyanlardan tutuklulara ölüm tehdidi
14:59 Putin İstanbul'da
14:57 Diyarbakır Barosu: Cezaevinde 'Türkçe konuş çok konuş’ ideolojisi sürdürülüyor
14:43 Van'daki kurumlardan 65 gündür ölüm orucunda olan tutuklular için açıklama
14:42 13 yıldır süren Gülperi Ovalıoğlu davasında sanığa beraat
14:41 HDP’li kadın vekillerin açıklamasında basına engel
14:22 Bilgen: Parti kurulları karar verecek
14:04 Mersin'de 25 Kasım eylem takvimi açıklandı
13:51 Dekan kadın adaylara 'oy vermeyeceğini' ilan etti
13:51 Kızıltepe'de ismi Türkçeleştirilen mahalleye kayyum atandı
13:43 TMMOB: Hükümet seçim öncesi pembe tablo yaratmaya çalışıyor
13:05 İHD: Çocuk Hakları Sözleşmesi kağıt üzerinde kaldı
12:25 Denizli'de eğitim uçağı düştü
12:24 ‘Baskınlarda mektuplar koğuşun ortasında sesli okunuyor’
12:24 Barış Grubu üyesi İpek’in tedavisi devam ediyor
10:45 Adalet Bakanlığı'ndan cinsel istismara karşı 7 maddelik genelge
10:27 Efrîn'de çatışmalar şiddetlendi
09:56 Gazeteci Berat Günçıkan yaşamını yitirdi
09:14 HDP’li Dağ: Gençlerin talebi Öcalan’ın özgürleştirilmesi
09:08 Özsoy: Listeye almak yerine barış ve müzakere için rol oynanmalı
09:08 İHD Çocuk Komisyonu üyesi Barış: 5 ayda 27 çocuk öldü
09:07 Gardiyanlar hasta tutuklunun şeker ölçüm cihazına el koydu
09:07 Musa Anter'in katil zanlısı AKP'den aday adayı oldu
09:05 Unutulmasın diye: Li Xirarê Tofan Rabû
09:05 'Barışın tesisi için tecrit son bulmalı'
09:04 Mor Dayanışma sokak sokak gezerek kadınları 25 Kasım'a çağırıyor
09:04 Barış Grubu Üyesi Turgut: Eylemler toplumsal tepkiye dönüşmeli
09:03 Şakar: AB Adalet Divanı kararının ciddi siyasal sonuçları olabilir
09:02 Gezginci: Çarşaf giydiğim için IŞİD’li sözlerine maruz kalıyorum
09:02 Pülümür'deki bölümün personel sayısı öğrenciden fazla!
09:01 Psikolog Şenol: Cinsel şiddetin kaynağı iktidar olma anlayışıdır